
خبـر چیـز مهمی است كه لابد خیلیها نگارگری آن را عهدهدار دارند بر همین پایه میتوان نتیجه گرفت كه عزیزان نگارگر در عرصه خبر و یا به اصـطلاح >خبـرنگـاران< خوره شدید خبری دارند و صدالبته منظورمان از خـوره، علاقـه شـدید این گروه برای خبرساز كردن هر چیز دمدست اعم از جاندار و بیجان و ... میباشد.
پیـرامـون بحث خبر و خبرنگار تـوصیـههای گرانبهایی را جمعآوری نمـودهایـم كـه بـه علـت نیاز جامعه خبرنگاران عزیز به آنها آن را در همین جا ذكر خواهیم نمود. لازم به ذكر است بـه زودی كتـاب آمـوزش خصوصی >چگونه خبر بنگارید< را هم منتشر خواهیم كرد.
ابتدا ضمن تشكر از روز خبر و خبـرنگـار و ملزومات جانبی، آن را گـرامـیداشتـهو وارد بحـث خودمان مــیشـویـم. اسـاتیـد اطلاعرسـانـی مهمترین بارزه یك خبر را نو بودن آن میدانند در غیر این صورت عقیده دارند خبر به درد لای جرز میخورد هر چند خود لای جرز در بعضی موارد علـیالـخـصـوص در روزنـامـهها و نشریات محلی خودمان بسیار سودمند و مفید است برای مثال خبر افتتاح كارخانه درب سبز نوشابه سونگون میتواند 15 روز تا یك ماه حتی بیشتر بعنوان رپرتاژ بر حال اصحاب روزنامه مفید واقع شود و در این جاست كه اساتید اطلاعرسانی عقیده پیدا میكنند خبر الزاماً گزارش رویداد (تازهها) نیست چون در برگیرنده زوایای جدیدی از آنچه كه قبلاً رخ داده است میتواند باشد.
عزیزان خبرنگار چندین مرتبه این جمله را شنیده یا خواندهاند كه: اگر یك نفر سگی را گاز بگیرد، خبر است ولی برعكس اگر سگی، فردی را گاز بگیرد، خبر نیست البته نباید فراموش كرد كه در بعضی موارد گاز خودش وارد صحنه شده یكنفر را به شدت میگیرد!
خود خبر در تعریف خودش هر از چندگاهی دچار ضد و نقیص هم مـیشـود مـیگویند خبر، ماده اولیه روزنـامـه اسـت یـا چـیزی است كه روزنامهنگاران آن را میسازند و این تـعـریـف بـا تـعریف: خبر یك حق اجتماعی است، نه یك كالا تجاری در بـعـضـی مـوارد كـمـی شاخ به شاخ میشوند.
مـثـال: مـش مـمـد بـقال محل بهترینها را در مغازهاش جمعآوری كـرده اسـت (به نقل از نشریه زنان محله) اگر دقت كرده باشید این جمله خبری در اصل تولید مشترك خود مش مـمد و زنش مهلقاست كه یك حق اجتماعی را تبدیل به كالای تجاری كرده اسـت شـمـا مـیتوانید از این نوع؛ تبلیغات انتخاباتی، عملكردهای كذایی مسئولان و انواع اقسام تجارت خبری را شاهد باشید پس در هنگام مطالعه روزنامه باید خیلی دقت شود تا حق اجتماعی را با كالاهای تجاری اشتباه نگیرید!
در ادامـه میخواهیم ارزشهای خـبـری یـا به تعبیری سادهتر اخبار ارزشمند را مورد بررسی قرار دهیم اصولاً به فرموده بزرگان كه یك نمونه آن هم ابوی بنده میباشند هر چیزی كه نتوان از آن پولی به كف آورد نه تنها ارزشـی نـبـایـد داشـتـه بـاشـد بلكه ضدارزش محسوب میشود در این مورد به مثال گوهرباری از ابوی را در قالب یك نمونه از سفارشات ارزنده ایشان ذكر میكنیم:
ای پسر بدان و آگاه باش هر چیزی قیمتی دارد و قیمت یعنی ارزش! یادت باشد هر نفسی كه فرو میرود ممد حیات است و سعدی یادش رفتهاست كه قیمت خاص خود را دارد قیمت عمر آدمی نفسی است كه میكشد خدا بگویم چهات كند ای پسر كه این همه مفت نفس میكشی و اكسیژن حیف و میلمیكنی!
در خصوص ارزش خبر نباید فراموش شود كه پژوهشگران عرصه ارتباطات گفتهاند داوری در قــبـــال خــبـــر و ارزش آن، روزنامهنگاران را از دیگران ممتاز میسازد حال اگر قیافهای در جمع دیگران، جلب تـوجـه كـردتعجب نكنید آن شخص یك خبرنگار است!
خبرنگار كار آزموده هر گاه كه میخواهد رویدادی را به خبر تبدیل كند عناصر خبر را باید در نظر قرار دهد.
برای درك مفهوم اركان ششگانه» خبر مثالی میآوریم:
مثال: تعدادی از افراد یك مجموعه طی پروسه مشخصی با یك روش خاص و به علت نامعلومیشكرخوردند!
اركان خبر: چه كسی (كه)؟ - كجا؟ - چه وقت (كی؟-) چطور (چگونه؟-) چرا؟ - چه چیزی (چه؟(
در ایـن جمله ضمن رعایت تمامی اركان كامل یك خبر شنونده در كف شدید قرار میگیرد و مهمتر این كههیچ گونه عوارض جانبی خبرنگار را تهدید نمیكند
سعی كنید اخبار مهم و موضوعات پـیچیدهای چون اختلاس، انواع و اقسام فسادهای مالی و سوتیهای مختلف را با درج منبعی بنام >منبع آگاه< مطرح نمائید بخاطر داشتهباشید مسائل سادهای همچون آفتابه دزدی را میتوانید به صورت شفاف با عكس طرف در كنار آفتابه و درج مشخصات كـامـل فـرد اطلاعرسانی كرد چون اتفاق خاصی نمیافتد و تبعات جانبی ندارد.
یكی دیگر از مسائل مهم در خبر، دروازهبانی خبر است اگر خبر بعنوان توپ فوتبال در نظر گرفتهشود اگر بخواهید از این طرف زمینبه آن طرف زمینپاس داده شود هر شوت خود دروازهبانی میخواهد تا صحت و سقم آن حفظ شود و به گل منجر گردد.
شما میتوانید برای دروازهبانی خبر یك نفر دروازهبان مطمئن را انتخاب و در غیر این صورت خود دروازه را جابجا نمائید چون خبر توپ گرد است و بعضاً هر جا دلش خواست میرود پس مواظب دروازه خبر باید بود.
در مـــورد اصـــول حـــرفـــهای در روزنامهنگاری خیلی چیزها را باید رعایت كرد میگویند مردم حق دارند از طریق اطلاعات دقیق و جامع به تصویری عینی از واقعیت دسـت یـابـنـد پس حق ندارند از طریق اطلاعات غیردقیق و غیرجامع به تصویری غیرعینی دست یابند.
بعضی اوقات چون تعریف خاصی از حق صورت نمی گیرد مردم سردرگم شده و اتفاقات اینچنینی دور از دسترس نیست.مـثـال: بـرخـی مـنـابـع آگاه خبر از راهپیمایی بیهدف عدهای از مردم دادهاند كه نسبت به جداسازی سره از ناسره در موضوع خبر و حق آنها دست به تجمع گسترده زدند و به غیر از ماهوارههای بیگانه بیخیال تمام خبرهای نشریات و تلویزیون شدهاند!
تـعـداد زیادی از اصول بینالمللی اخـلاق حـرفهای هم موجود میباشد كه خلاصه آن میشود خبرنگار باید اِند مرام بوده و همه چیز را اصولاً رعایت كند.
به همین مقدار فعلاً بسنده میكنیم و بـقـیـه را به كلاسهای آموزشی خصوصی واگذار مینمائیم.